Ya olmasaydın… Bugün hangi dilde ağlardık, hangi bayrağa bakardık, hangi gökyüzüne “vatan” derdik, kim bilir? Bir zamanlar bu topraklarda “Amerikan mandası mı, İngiliz mandası mı daha iyidir?” diye tartışanlar vardı. Bir milletin kaderi masalarda pazarlık konusuydu. İnanç tükenmiş, umut sönmüştü. Oysa sen, bir sabah Samsun’a çıktın. “Milleti yine milletin kendi iradesi kurtaracaktır.” dedin. *** Ve işte o anda, tarih yeniden başladı. Bir ulusun kaderini değiştiren cümle buydu. Ne tank vardı, ne top, ne para, ne ordu… Ama seninle birlikte bir inanç doğdu. O inanç ki, mermisi biten askerinin süngüsünü imanla doldurdu. O inanç ki, “Ya istiklal ya ölüm!” diyerek yedi düvele meydan okudu. PEKİ YA ŞİMDİ? O inancın mirası üzerinde yaşıyoruz. Evet, aramızdan bazıları çıktı. “Keşke Yunan kazansaydı!” diyebilecek kadar alçaldı. Senin elinden bir ulus doğdu, ama onlar köleliğe geri dönmeyi tercih etti. Kimi “İçiyordu!” diyerek seni karalamaya kalktı, kimi “koca imparatorluk gitti” diye ağladı ama anlamadılar. *** O imparatorluk kendi ağırlığı altında ezilmişti, sen o yıkıntıların arasından bir medeniyet doğurdun! Bugün, o “içiyordu” diyenler, senin kurduğun laik Cumhuriyet’in gölgesinde özgürce konuşabiliyorlar. O “keşke Yunan kazansaydı” diyenler, senin bağımsızlığını armağan ettiğin topraklarda yaşıyor. Huzurlular, güvendeler, rahattalar. Farkında bile olmadan senin emanetinde nefes alıyorlar. *** 29 Ekim 1923, bir tarih değil Paşam, bir diriliştir! Bir milletin, bir adamın yüreğinden doğan mucizedir. Senin de dediğin gibi, “Cumhuriyet kimsesizlerin kimsesidir.” O yüzden her 29 Ekim, sadece bir bayram değil; Bir hatırlatmadır: Bu ülke kimseye biat etmedi, etmeyecek! *** Senin mirasın saraylarda değil, köy okullarında; Senin izlerin kürsülerde değil, tarlalarda, atölyelerde, sokaklarda! Senin yolun, aklın ve bilimin yoludur. VE BİL Kİ ATAM Bu milletin yüreğinde hala senin sesin yankılanıyor: “Benim naçiz vücudum elbet bir gün toprak olacaktır ama Türkiye Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır.” Olmasaydın Paşam, olmazdık, senin emanetine sahip çıkacağız, Yobaza da, cahile de, mandacıya da bırakmayacağız bu ülkeyi. Yaşasın Cumhuriyet! Var ol Mustafa Kemal Atatürk! Sonsuza dek…